100 afleveringen… maar zijn we echt gegroeid?

Raphael Hallo Koos.

Koos Hey, Raphael.

Raphael Hoi. Dat is een keer wat anders zo. Ook welkom luisteraars.

Koos Ja, luisteraars natuurlijk.

Raphael Kijkers.

Koos Dat noemt voor al die honderden. Ja, het is echt geweldig hoeveel. Duizenden zelfs, ja. Luisteraars, kijkers, volgers, appers. Noem het allemaal op. Geweldig. Ja, ik vind het echt heel leuk.

Raphael Ja, ik weet nog wel. Dat vroeger, we hadden het dan over volgers. En mijn broer zei dan ook wel eens van, ja, ik hoop niet dat Jezus in de Ferrari rijdt. Wat dan? Ja, anders is het zo lastig volgen, weet je. Of ze hard achteraan rennen.

Koos Ik zou meer denken, als je vroeger het over een volger had, dan dacht je dat je achtervolgd werd. Of een of andere potloodventer of zo. Dat was niet best.

Raphael Stalker.

Koos Ja, stalker. Maar het is een bijzonder moment, of niet?

Raphael Ja.

Koos Hoeveel afleveringen?

Raphael Honderd afleveringen.

Koos Honderd afleveringen. Zo, had je dat ooit gedacht, honderd afleveringen geleden, dat wij gewoon nu honderd afleveringen zouden hebben gemaakt?

Raphael Nou, toen wij begonnen was het echt ook wel het idee dat we niet bij één of twee zouden laten. Het was echt wel het plan van we gaan niet meer door. Maar toen zeiden we gelijk al heel snel van we moeten dit wekelijks een aflevering online zetten.

Koos Ja, vrij snel hebben we dat toch toen bedacht.

Raphael Ja, want we hebben sinds de lancering elke week een aflevering gezet. Online gezet.

Koos Ja, dus honderd weken. Plus we hadden nog één bonus extra ertussendoor, toch?

Raphael Klopt, ja. Vaderdag special.

Koos Ja, daar zitten we dus nog 99 weken.

Raphael Nee, die was gewoon tussendoor. Dus we hebben echt elke week en die Vaderdag special die was extra online gezet.

Koos Ja, oké. Dus is dit de honderdste week? Of is dit de honderdste aflevering?

Raphael Ja, dit is de honderdste aflevering exclusief de vaardag special. Ah, precies.

Koos Nee, dan hebben we dat even helder. Dus dan, wauw.

Raphael Ja, die tellen we niet mee.

Koos Die tellen we niet mee, maar dat is dan wel bijzonder.

Raphael Ja.

Koos Ja. Ja, en er is ook ooit een aflevering geweest die, zeg maar, gecensureerd is een beetje. Die is door een luisteraar, is die eigenlijk aangekaart van dat we die moesten aanpassen.

Raphael Dat klopt.

Koos Maar die zit er wel weer terug in, toch?

Raphael Ja, die zit er ook weer terug in.

Koos Die was even een tijdje offline gehaald. En die is wat aangepast en toen weer terug erin gezet.

Raphael Klopt, ja. En we hebben in het begin, in het eerste jaar, hebben we ook redelijk wat afleveringen gesplitst in tweeën, die eigenlijk één aflevering was, één opname.

Koos Nou ja.

Raphael Omdat we toen dachten van, we willen het zo en zo tussen de 20 en 25 minuten houden, de aflevering.

Koos Ja.

Raphael We hebben zelfs eentje in drieën gesplitst.

Koos Wauw.

Raphael Ja. Ja, mensen die luisteren lekker op hun eigen tijd. Dus of het nou een uur is of twintig minuten. We hebben wel gezegd van de aflevering die wij maken per onderwerp eigenlijk is gewoon maar twintig minuten. En dan kunnen we lekker onderwerp lekker afronden. En als we een gast hebben dan gaat het automatisch langer duren.

Koos Ja, dan red je het eigenlijk nooit in twintig minuten.

Raphael Nee.

Koos Maar ik kan me herinneren, dat is nog niet zo lang geleden, dat we ook zo'n aflevering hadden waar we ook gewoon de tijd verloren waren. Vroeg Spijn was er vorige week. Ja, ik wou niet zeggen.

Raphael We bleven wel binnen de 25 minuten, Coach.

Koos Jawel? Oké, maar we waren al over de 20 minuten. Maar goed, dan nog wel binnen de tijd. Maar toen, ik zat echt zo lekker met jou te kletsen. En ineens zei hij van nou, het is afgelopen. En van, wat? Ik ben nog maar net bezig.

Raphael Ja, klopt. En die aflevering was ook heel mooi. Dat ging natuurlijk over vast- en getuigenisverhaling. En toen ging het eigenlijk een beetje over jou als hoge raadslid.

Koos Oh ja, daar ging, en toen ging een beetje de tijd uit je ogen verliezen.

Raphael Ja, en toen zei jij dus, en daar wil ik nog wel, toen zei ik aan het einde van, ik ben hier nog niet over uitgesproken. Want jij zei namelijk, ik schrijf mijn toespraken nooit helemaal uit, ik doe het allemaal uit het hoofd. En ik bereid het goed voor, van tevoren. En af en toe breng ik weleens de traat kwijt en dan heb ik weleens steekwoorden op papier staan.

Koos Ja, precies. Zo doet dat.

Raphael Ja, ik vind het echt super knapkoos. Echt?

Koos Ja. Nou, dank je.

Raphael Ik kan het dus echt niet hè.

Koos Oké.

Raphael Ja, want ik zei al dat ik met een getuigenis, die je dus totaal niet doet voor te bereiden, daar ben ik al zenuwachtig voor.

Koos Oh ja.

Raphael En als ik een toespraak moet geven.

Koos Ja, dat zei je vorige week dat je inderdaad, ja, klopt.

Raphael Ja, dan schrijf ik al mijn toespraken volledig uit.

Koos Wow, oké.

Raphael Woord voor woord.

Koos Ja.

Raphael En ik probeer dan ook erin te markeren wat ik zou kunnen schappen.

Koos Ja.

Raphael Mocht er bijvoorbeeld tijd te kort zijn. Maar ik lees het eigenlijk ook wel voor. Omdat ik namelijk niet, omdat ik dus te zenuwachtig ben en ik heb niet zo goed in mijn hoofd zitten, dat ik het kan vertellen. Want als ik het ga vertellen, dan ga ik echt serieus, dan wordt mijn toespraak half zo lang. En dan heb ik misschien wel bijna hetzelfde verteld, alleen aan inmiddende woorden. En dat vind ik zonde, want er zijn heel veel goede woorden die ik dan op papier heb geschreven.

Koos Ja, oké. Maar goed, weet je, zo heeft iedereen zijn stijl en ook zijn manier. Nou, voor jou werkt het dus goed om het wel op papier te zetten. Ja. En als ik het op papier zet, ik kijk er toch niet naar. Dus ja, het heeft weinig zin.

Raphael Ik vind het echt heel knap hoor. Als je dat kan.

Koos Oké.

Raphael Want ik bereid het ook, net zoals jou, ook gewoon weken van tevoren voor. En dan heb ik het ook in mijn hoofd zitten, maar ja, angst ook denk ik.

Koos Ja.

Raphael Ja.

Koos Ik ben ook trouwambtenaar. Bij de trouwambtenaar doe ik dat ook zo. Alleen laatst werd ik gevraagd om iemand te trouwen in het Engels. Dat was wel lastig. Want ik weet niet, dan kan ik het niet zo oproepen. Dacht ik. Dus ik had alles wel voorbereid. Ik had alles wel op papier gezet. In het Engels. In het Engels. Yes. Dus ja. Ja. Maar goed. Ik had het toch wel grotendeels wel uit mijn hoofd gedaan.

Raphael Oké, wat knap welke.

Koos Ja, omdat ik, ja, doordat ik het toch gewoon op papier had gezet, maar wist ik het ook wel gewoon dan toch te vertellen in het Engels.

Raphael Als ik met mensen spreek over dat ze bijvoorbeeld een toespraak gaan geven en dan niet lid zijn van onze kerk of als ze heel jong zijn, dan geef ik ze wel eens mee van, het onderzoek is gebleken dat als er een begrafenis is en iemand moet een toespraak geven bij die begrafenis, dat, nou ik weet dus niet het percentage nu uit mijn hoofd, maar dat het overgrote deel van de mensen die daar een toespraak geeft, liever in die kist ligt.

Koos Dood.

Raphael Dan dat ze daar staan om een toespraak te geven.

Koos Echt waar?

Raphael Ja. Er zijn zoveel mensen bang voor openbaar spreken.

Koos Oh.

Raphael Dat ze echt, ja, die hebben er echt een hekel aan.

Koos Oké.

Raphael Of een hekel aan, misschien niet. Maar die hebben er echt doodsangsten van, zeg maar.

Koos Wauw. Wauw. Maar ze hebben hem al gewoon voor een groep neer.

Raphael Ja, maar dan is het ook een beetje met een paplepel ingegoten, denk ik. Bij ons in de kerk.

Koos Ja, dat wel. Dat vind ik een groot voordeel. En ook heel mooi van de kerk. Die leert je echt spreken voor groepen. voor grote groepen, ja.

Raphael Ja, want in het jeugdwerk leer je dat al, hè?

Koos Ja, precies.

Raphael Om toespraakjes te geven voor de groep. En als je wat ouder wordt in de tienerjaren, dan mag je zelfs op het podium in de avondmansvergadering mag je toespraken geven.

Koos Ja.

Raphael Wat we trouwens al heel lang niet meer gehad hebben, jeugdsprekers.

Koos Ja, dat vind ik wel gemis. Ik vind ook eigenlijk dat onze jeugd veel meer, net als ik vroeger gestimuleerd werd, zouden moeten stimuleren of met het spreken voor groepjes en groepen en in het openbaar.

Raphael Ja, want wij hadden vroeger natuurlijk drie uren kerk. En dan was de avondmiddelsdienst ook een uur en tien minuten volgens mij. Ja, klopt.

Koos Dat was vroeger een uur en tien minuten.

Raphael Toen hadden we in Groningen ook drie sprekers, waarvan een vijf minuten spreker, een tien minuten spreker en een kwartier spreker. en ook nog een keer een tussenlofzang tussen de 10 en de 15 minuten sprekers.

Koos Ja.

Raphael En toen is het een uur geworden en toen is het besloten in Groningen van, nou weet je wat, we skippen een tussenlofzang en een spreker.

Koos Ja.

Raphael Dus nu heb je twee kwartiersprekers, bijna altijd.

Koos Ja.

Raphael Wat volgens de TED-standaarden eigenlijk alweer te lang is, want de TED-talk is twaalf minuten volgens mij.

Koos Oké.

Raphael En daarna verliezen mensen hun aandacht.

Koos Ja.

Raphael Dus je moet binnen 12 minuten moet je zo echt tot de punt komen, zeg maar. En dan goed je punt over kunnen brengen. Maar in Groningen doen we dat echt al heel lang niet meer. En ik weet dat in sommige units, daar hebben ze nog wel een tussenlofzang. Maar ik dacht, als ik nou de nieuwe bisschop zou zijn geworden in Groningen, dan zou ik twee vijf minuten sprekers hebben en een tien minuten spreker. En misschien zelfs ook nog een tussenlofzanger tussen.

Koos Ja, ik zou zeker een tussenlofzanger tussen doen. Ja, absoluut.

Raphael En dan altijd bijvoorbeeld de eerste spreken, misschien ook maar drie minuten. Maar gewoon een jeugdige spreker. Of mensen die eigenlijk niet willen spreken, maar best wel drie minuten even willen spreken.

Koos Wat ik zou doen, ik zou het nog anders doen. Want ik vond wat onze vrienden Dick en Renko hadden gezegd. Dat ons avondmaal zo in het begin van het dienst zit. Ik zou hun advies te harten nemen. En dan zou ik zeggen, we gaan eerst een soort van toespraak of twee toespraakjes doen. Gericht op het verbond, het doopverbond, Christus, rol van Christus. Als inleiding naar het avondmaal toe. ...avondmaal in het midden van de dienst... En dan daarna nog een toespraak als afsluiting, zingen, gebed, klaar. Dus ik zou veel meer inderdaad aanval in het midden van de dienst willen hebben.

Raphael En dat kan gewoon, want in het handboek staat hoe we de voorgoorden moeten doen.

Koos Ja.

Raphael Maar het handboek is alleen maar leiddraad.

Koos Juist, en dan staat dat bischop.

Raphael Mag bepalen.

Koos Mag bepalen. Dus als ik bischop zou zijn geworden, zou ik dat zeker aanpassen.

Raphael Ja.

Koos Op die manier. En ik zou zeker extra zang erin gooien.

Raphael Maar jij bent niet de bischop geworden.

Koos Nee.

Raphael En ik ook niet.

Koos Dat is maar goed ook. Dat wij dat niet zijn geworden. Ik ben blij.

Raphael Ik ben ook blij.

Koos Sommigen dachten dat ik misschien de bischop zou worden.

Raphael Die kwamen naar jou toe van, oh Koos, wat is dit? Ja, want we hebben dus...

Koos Ze zeiden echt van, wij hadden verwacht dat jij de bischop zou worden. Maar goed, ik ben allemaal net getrouwd natuurlijk, dat ten eerste. En ook, nou ja, mijn situatie is niet helemaal ideaal. Dat mijn vrouw nog heel eind van me vandaan woont. Weet je, ja. Dus ik denk dat Ja.

Raphael Dat zou je de onderzondag niet zijn. Wat op zich prima is, want je hebt de raadgevers.

Koos Klopt, klopt.

Raphael Maar we hebben dus een nieuwe bischap in Groningen. Hebben we helemaal nog niet gemeld ook. Maar dat is al in... Wanneer was dat?

Koos Ja, dat is al heel lang geleden. Maar een bischap is dus een bischop met twee raadgevers. Dat noemen wij een bischap.

Raphael Ja, een eerste en een tweede raadgever.

Koos Ja, een eerste en een tweede raadgever, ja.

Raphael En het is een eerste en een tweede raadgever, omdat de eerste raadgever heeft bepaalde takenpakket en de tweede ook.

Koos Ja, precies.

Raphael Dus qua inspraak maakt het niet uit. Het is gewoon het takenpakket wat je krijgt. Als je als tweede raadgever wordt gehoopt, moet je niet denken van... Oh, ik win de minder of zo van de drieën. Dat is dus helemaal niet zo.

Koos En het is allemaal vrijwilligerswerk, hè? Ze krijgen er niks voor betaald of zo.

Raphael Ja, gewoon naast hun eigen werkzaamheden die ze doen. Onze nieuwe bischop, Erik, die... Hij werkt zelfs in Amsterdam.

Koos O ja, daar had hij het over. Daar vertelde hij dat hij in Amsterdam werkt. Een van een project of zo.

Raphael Ja, een project dat hij heeft nu in Amsterdam. En zijn tweede raadgever, die heeft een eigen praktijk in Assen.

Koos O ja.

Raphael Dus die is er ook heel druk mee bezig. Dus mensen hebben echt drukke banen ook daarnaast.

Koos Ik ben heel blij dat ik niet daarvoor geroepen ben. Goed, hoe ze dat doen is toch... Ze denken erover na, wie zou dat kunnen doen? Dan gaan ze erover bidden, ze proberen inspiratie te krijgen van de hemelse vader, van is dit een goede keuze? Dan sturen ze zoiets in volgens mij, richting het gebied of zelfs naar de hoofdkantoor.

Raphael Je bedoelt als voor een nieuw bischop, de ringpresident, die maakt zeg maar een lijst met kandidaten en ook wel op basis van informatie. Inspiratie op basis van informatie. En dan wordt er een keuze gemaakt en die keuze van de ringpresident wordt besproken met zijn raadgevers, En dan zitten de secretaris en de administrateur vaak ook in die vergadering. En dan gaat die keuze, als het binnen het drinkpresidium akkoord is, dan gaat die keuze naar Salt Lake.

Koos Met het lijstje of zonder het lijstje?

Raphael Zonder het lijstje. Dus alleen één persoon gaat dan als voorstel naar Salt Lake. En dan wordt door het eerste presidium daarover besloten. En dan wordt er een akkoord of niet een akkoord opgegeven. En als er een akkoord op wordt gegeven, dan is het zo dat die persoon wordt dan benaderd met een nieuwe roeping. En dan mag die raadgevers erbij uitzoeken. Die raadgevers worden niet door het eerste presidium gekeurd, die worden door het ring presidium goed gekeurd. En in het geval van, in de tijd dat ik dus administrateur ben van het ring prasidium, of van de ring. is het zo dat de bisschop wordt al een week van tevoren geroepen voordat het wordt bekendgemaakt in de wijk en pas in die week want het moet ook nog eens ondersteund worden door de Hoge Raad maar ja de Hoge Raad, het is eigenlijk al gedaan dus het is meer formaliteit eigenlijk, dat is trouwens in de wijk ook zo wordt ook gevraagd ondersteuning als iemand tegenstemt dat heeft eigenlijk geen invloed met zo'n persoon wordt alleen gesproken, tenzij het echt serieus aanklachten zijn, zeg maar. Maar dan wordt het in die week, vooraf, wordt het ergens in het midden, einde van de week, wordt het dus aan de hoge raad bekend gemaakt en gevraagd de ondersteuning. En gevraagd of ze zich stil willen houden tot zondag. En dan voor het vaak ook de raadgevers worden er ook bij genoemd. Dat die ook ondersteund kunnen worden. En dan is het zondag wordt en het ligt er net aan wanneer de oude bissel wordt ontheven dat kan in die week daarvoor zijn of op de zondag zelf dat komt eigenlijk altijd als een verrassing.

Koos Ja, interessant hoe dat er gaat van.

Raphael Ja, vroeger is het zo dat, ik weet nog wel, vroeger dan werd je gebeld van ben je morgenochtend vroeger in de kerk?

Koos Ja.

Raphael Eh, ja. Oké, ik wil even met je spreken. Oké. En dan werd dat door de ringpresident.

Koos Ja.

Raphael En weet je, gewoon ochtends geroepen als bischop.

Koos Ja.

Raphael Dat is die tijd dat mijn vader de bischop werd. Dat is echt, nou, twintig jaar geleden of zo.

Koos Ja.

Raphael Dus in die tijd was dat veel normaler. En nu word je dus gewoon al een week wat tevoren geroepen, zeg maar.

Koos Ja. Ja, leuk hoe dat gaat, maar ik vind het wel mooi. Maar ja.

Raphael Maar wat ik eigenlijk ook nog wil zeggen, ik hoop dat we nog genoeg tijd hebben koos.

Koos Oké, oké.

Raphael We hadden het over toeswaken geven en over getuigenis geven, dat ik daar best wel zenuwachtig van word. Maar ook met toeswaken geven, ik wil het altijd zo goed voorbereiden, omdat ik, ik heb eigenlijk gewoon een vorm van faalangst. Want ik denk echt serieus dat als ik daar sta en ik ben, Waarom ik ook zenuwachtig ben, is van wat denken die mensen van mij? En wat ik zeg. Gek is dat, hè?

Koos Ja, wel gek.

Raphael Nou ja.

Koos Heb je er last van?

Raphael Nee, maar ik denk echt dat ik ook in meerdere zaken, naast dus alleen maar toespraken geven, dat ik echt last heb van faalangst. En dat me dat ook wel tegenhoudt in bepaalde dingen.

Koos Ja. Ja, maar goed, dat is iets wat in jou zit, waar je ook heel moeilijk iets aan kan doen. Volgens mij probeer je er ook wel wat aan te doen. Jij bereidt daardoor je toespraak hartstikke goed voor. Mooi papier, zodat je dat gevoel van valang zoveel mogelijk kunt onderdrukken. Maar ook in andere aspecten, zeg jij, komt dat naar voren.

Raphael Ja, en dan voornamelijk eigenlijk ook wel een beetje de faalangst in de zin van wat denken andere mensen.

Koos Oh ja?

Raphael Ja, ik ben echt zo'n people pleaser. Dus dan heb ik dat altijd wel een beetje in het achterhoofd.

Koos Ja, nou ben ik ook een soort van people pleaser, maar dan wel op een andere manier. Ik heb gelukkig ooit, heb ik dat gevoel los kunnen laten. Zo van wat andere mensen van mij denken. Dat maakt me eigenlijk helemaal niet zoveel uit.

Raphael Ja, ik wil het voor iedereen goed doen.

Koos Ja.

Raphael En ik wil ook niet dat mensen... gek over mij denken. Snap je? En dat is heel lastig als jij... voor een groep van... honderd mensen staat. En soms nog meer. Om dan... Iedereen dat te laten denken wat jij eigenlijk wil vertellen.

Koos Ja, dat gaat sowieso allemaal niet lukken. Maar goed.

Raphael Is dat van Satan?

Koos Nee, dat is sowieso niet van Satan. Nee, dat is niet van Satan. Maar ja, kijk, angst is tegenovergestelde van liefde naast liefde en zo.

Raphael Ja, dat is toch wel een beetje...

Koos Ja, maar het is niet van Satan, maar het is vanuit de natuurlijke mens. Dus jouw faalangst komt vanuit die natuurlijke mens. Nou is die natuurlijke mens wel een vijand van God, maar het is geen Satan. Dan probeert Satan daar wel heel dankbaar gebruik van te maken van die natuurlijke mens. En dan denk je van, ah mooi, die probeert net als drangen en verslavingen en zo, die in jouw natuurlijke mens zitten, probeert Satan mooi te versterken. En ja, hoe zeg je dat? Lekker op in te prikken en te doen. Want hoe meer jij die ervoor opzet of naar voren laat komen, des te minder ruimte is er eigenlijk voor die geestelijke mens en voor geestelijkheid. Dus ja, die natuurlijke mens zit ons best wel vaak in de weg. Ja, maar dat is nou eenmaal wat je hier op aarde mee hebt gekregen. Dus ja, je natuur, je lichaam, maar ook die natuurlijke mens.

Raphael Ja dus dus dus dus dus faal angst is op zich is dat is dat prima als je meer maar niet door laat lijden eigenlijk en want of nou ja satan die misbruikt het is dus als ik bijvoorbeeld gevraagd wordt om een toespraak te geven en dan heb ik dus mijn faal angst waarvoor door dus ik zoiets van nou ik vind het lastig maar dan zou zaten dat kunnen gebruiken om mij extra te motiveren om niet die toespraak te gaan geven.

Koos Precies, dat is wat hij probeert om op te bouwen. Ja, juist. Hij wil jou in dat opzicht dat faalangst zo verder uitvergroten, dat je een soort van verlamd en inderdaad niet het goede de goede boodschap, verspreidt of het goede. Dus dat je niet het goede kiest. Liefst dat je lekker achter in een hoekje blijft zitten. Liefst dat je geen mensen lief hebt en niet mensen helpt hem zelf. Dat vindt Satan prachtig mooi.

Raphael Ja, of ergens een monnik zijn.

Koos Ja, precies. Ja, dat kan ook nog. Nou hadden die monniken meestal echt wel een taak om voor mensen te helpen en te zorgen. Er was meestal ook een toevluchtsoord en ze waren allemaal gespecialiseerd in medicijn. En vroeger dan, hè. Echt, nou ja, daar kon je eigenlijk wel terecht als je echt in Penair is. Dat kon je bij de monniken terecht. Dan zijn er ook monniken natuurlijk geweest die dat allemaal een beetje, ja. dat is zeg maar de rotte appel monnik, maar goed, dat heb je toch overal maar over het algemeen waren het echt wel goede bevlogen mensen, die het goede voorhalen, maar ja, nee, ik heb dat dus meer dat ik, kijk, ik wil net als Christus mensen lief hebben, en vanuit dat lief hebben, wil ik altijd een soort van aardig zijn, vredestichter zijn verbinder zijn En daarom, ja, hoe zou ik dat zeggen? Ben ik altijd zo aardig. Ja, is het gek? Een beetje de chameleon, zoals jij dat zo mooi zegt. Dat klopt wel, daar heb je gelijk in. Dus dan, soms vragen mensen zich ook af, ja, maar wat denkt Koos nou echt dan? Wat is zijn echte eigen mening? Maar ja, weet je, ik sta open voor verschillende meningen en ik kan ook, ik kan ook zus denken en ik kan zo denken. Weet je, dat is gewoon wat ik heb. Dus ja... Ja, ik ben gewoon aardig, ja. Maar niet dat ik nou, weet je, net als jij, hoe jij dat beschrijft, dat ik heb geen faalangst. En ik heb ook niet dat mensen mij per se dan aardig moeten vinden of zoiets. Of hoe zeg je dat? Nee, het maakt er niet zoveel uit wat mensen van mij denken.

Raphael Ja, dat is echt wel mooi.

Koos Ja, dat geeft vrijheid. Dat geeft echt het gevoel van, ah, mooi, fijn.

Raphael Ja, maar dat is, wat ik heel mooi vind is dat, ik heb eigenlijk ook geen, ik heb geen vijanden. Er is één persoon in mijn leven die ik waarschijnlijk niet zou groeten als ik hem zou tegenkomen. Er is één persoon. En voor de rest kan ik met iedereen door dezelfde deur lopen.

Koos Ja.

Raphael En op de een of andere manier wil ik dat ook zo houden, zeg maar. Dus dan probeer ik iedereen altijd ook de vredestichter te zijn, maar gewoon in de relatie die ik heb met die persoon. Dus als er wel wat voorkomt, dan probeer ik het te... Ik probeer al, voordat iets kan escaleren, probeer ik het al te deescaleren.

Koos Ja, maar dat herken ik wel. Eigenlijk zitten we al een beetje op één lijn, hoor. Misschien klikt het ook zo goed. Dat is ook echt nooit ruzie. Behalve dat we weer.

Raphael Bijna over tijd zijn.

Koos Over tijd zijn dat we moeten afsluiten. Wij willen ons wel aan ons principe houden.

Raphael Dat is waar.

Koos Korte afleveringen. Dus bedankt voor het luisteren. Dieve luisteraars. En tot de volgende keer.

Raphael Tot volgende week.